Carnivoor Dieet | Voordelen, nadelen en risico's op een rij door Orthomoleculair Diëtist
''De drang naar een gezond, fit, sterk en strak/slank lijf blijft (gelukkig) bestaan''
Sinds ik vorig jaar zomer (juni 2023) begon met schrijven over het carnivoor dieet, in eerste instantie puur over mijn eigen ervaring, is de populariteit razend snel gestegen. Ik denk dat het te danken is aan de goede resultaten die men haalt op het gebied van gewichtsverlies, mentale gezondheid en in energieniveau. De drang naar een gezond, fit, sterk en strak/slank lijf blijft (gelukkig) bestaan. En zoals je misschien wel weet inmiddels, echt elk dieet wat je maar kan bedenken kan op korte termijn een aantal van deze doelen waarmaken. In elk geval 'afvallen' gaat de meeste mensen goed af wanneer zij suikers en andere bewerkte voedingsmiddelen laten staan.
Daarnaast zie ik de social media hype opkomen waarbij steeds meer influencers kennis hebben gemaakt met het carnivoor dieet en zich positief hebben laten verassen. Zoals het vaker gebeurd met trends op het gebied van diëten (en op veel meer gebieden), ontstaat de hype vaak in de Verenigde Staten, om vervolgens na een aantal maanden, of soms jaren, over te vliegen naar Europa, in dit geval ons landje, Nederland.
Volgens mij zijn er inmiddels veel artikelen en video's te vinden over ervaringen van mensen met het carnivoor dieet, de mogelijke voordelen, nadelen en risico's. Maar wat mij opvalt, is dat veel informatie gebaseerd is op enkele succesgevallen. Die ene persoon met de zware auto-immuunziekte heeft zijn leven veranderd met het carnivoor dieet of die andere persoon die jarenlang kampte met obesitas, heeft voor het eerst in 10 jaar, een gezond gewicht.
Deze verhalen wekken natuurlijk veel interesse van de gemiddelde, Nederlandse gezondheids-zoeker, maar dat het voor die ene persoon 'het' dieet is waar hij/zij zijn hele leven op wachtte, wil nog niet zeggen dat het voor hele bevolkingsgroepen een optimaal eetpatroon is.
''In negen van de tien gevallen (zelfs bij ernstige problematiek), is de mildere versie van een carnivoor dieet voldoende om het nodige gewicht te verliezen, de darmen te herstellen of de sombere/angst klachten te verhelpen''
Zelf begeleid ik met regelmaat cliënten bij het uitvoeren van een Carnivoor Dieet, maar in negen van de tien gevallen (zelfs bij ernstige problematiek), is de mildere versie van een carnivoor dieet voldoende om het nodige gewicht te verliezen, de darmen te herstellen of de sombere/angst klachten te verhelpen. Daarbij komt, de mildere versie is makkelijker uit te voeren, goedkoper en duurzamer.
Toch zijn er uitzonderingen waarbij de strikte versie van het carnivoor dieet echt hét dieet is dat de meeste gezondheidsvoordelen op gaat leveren. In dit artikel wil ik je graag zou duidelijk mogelijk vertellen wanneer en waarom dat mogelijk zo is. Maar ook wanneer niet en wat de risico's van het carnivoor dieet zijn.
Het baat mij namelijk zorgen dat men soms begint aan het carnivoor dieet (soms zelfs zonder logisch plan of doel) en daarmee meer schade dan goed toe doet aan zijn gezondheid.
Laat dit zowel een waarschuwing als een aanmoedigend woord zijn in jouw zoektocht naar optimale gezondheid en schroom niet om contact op te nemen voor persoonlijk advies.
De voordelen van het carnivoor dieet
1. Gewichtsverlies, minder DM 2 en ontstekingen
Een dieet met minder suiker, alcohol en bewerkte voedingsmiddelen, daar ga je je beter bij voelen.
Minder bewerkte voeding en met name minder koolhydraten zorgt voor minder overgewicht, insulineresistentie, diabetes type 2, ontstekingen, etc.
Is dat perse te danken aan het eten van vlees? Hoeft niet. Juist het weglaten van ellende, lost klachten op. Wat hier aan ten grondslag ligt is altijd een combinatie van verschillende factoren.
2. Seizoensgebonden
Volgens kwantumbiologen (mega interessant invalshoek) wordt onze mate van gezondheid vooral bepaald door de juiste/onjuiste mate van blootstelling aan lichtenergie. Wat we eten = informatie. Onze voeding wordt blootgesteld aan licht. In Nederland groeit er niet gek veel plantaardige voeding in de winter, waardoor we van oudsher werden aangewezen op meer dierlijke voeding (seizoensgebonden). Het carnivoor dieet (of een semivariant) kan seizoensgebonden zijn, wat volgens de kwantumbiologen een zeer groot positief effect heeft op de gezondheid.
3. Ultieme eliminatiedieet
Wanneer men kampt met darmklachten en alle mogelijk (auto-immuun)ziektes die daar uit voort komen, is de kans groot dat er op zoek wordt gegaan naar een eliminatie dieet. Bij PDS is bijvoorbeeld het FODMAP dieet zeer populair. Een groot voordeel van het carnivoor dieet is dat ook dit dieet een ultiem eliminatie dieet is waarbij plantenstoffen, fructanen, gluten en meer mogelijke triggers voor het immuunsysteem in één klap worden vermeden, zonder dat je erg hoeft na te denk over 'wat eet ik dan wel?''. Want je eet gewoon vlees. Vlees, vlees en nog eens vlees.
FODMAP is best ingewikkeld bij pds, maar carnivoor niet.
Door triggers weg te halen uit de voeding, kan darmherstel plaatsvinden.
4. B12 en vitamine D rijk, is goed voor je energie!
Twee vitamines waar veel mensen een tekort aan hebben tegenwoordig komen in grote hoeveelheden voor in dierlijk voedsel. Een carnivoor zal niet snel een vitamine B12 of D tekort hebben, terwijl de gemiddelde Nederlander met een 'standaard' eetpatroon maar al te vaak een tekort op loopt.
Collageen is nog zo eentje waar je op eens veel van binnen krijgt. De combinatie van het vermijden van zaadoliën en suikers, het toevoegen van veel omega 3 en collageen kan leiden tot prachtige huidverbeteringen.
5. Spieren bouwen
Wanneer je spieren wil bouwen is het slim om voldoende eiwitten te eten. Wanneer je wilt droog trainen, is het ook nog eens handig om meer vetten en vooral weinig koolhydraten te eten. Al met al, komt het carnivoor dieet in dit geval goed uit de test.
6. Angstklachten
Ik zet het carnivoor dieet (milde variant) regelmatig in bij mensen met angstklachten, depressie, somberheid of paniekaanvallen. Vaak hangt dit namelijk samen met een verstoorde darmflora en een beschadigde darmwand. Om in eerste instantie even alles rustig te krijgen is meer dierlijk voedsel en minder triggers vanuit planten, granen en soms zuivel, vaak een goed begin. Daarnaast zijn bloedsuikerschommelingen vaak (mede)oorzaak van stemmingsproblemen. Waardoor je ook nog eens stabieler wordt in onder andere je energieniveau en gemoedstoestand op het moment dat je carnivoor eet (lees: geen suikers meer eet).
7. Lekker en makkelijk
Veel mensen vinden het grote voordeel aan het carnivoor dieet dat het lekker smaakt en daarom makkelijk is om vol te houden. Dit hoor ik vooral vaak terug van mensen die gewicht willen verliezen. het dieet is zo anders dan dat zij gewend zijn te gebruiken om af te vallen dat ze eindelijk het gevoel hebben ergens echt van te kunnen genieten en tegelijkertijd toch aan hun gezonde gewicht werken. Smaken verschillen, maar het is een groot pluspunt als je dierlijk voedsel lekker vindt. Daarnaast geeft het sommige mensen rust om met zichzelf af te spreken enkel dierlijk voedsel te gebruiken. Je weet waar je aan toe bent en je hoeft geen etiketten met ingrediëntenlijsten uit te pluizen. Het dieet is in dat opzicht alles behalve ingewikkeld.
8. Verzadigend
Een ander groot voordeel van het Carnivoor Dieet is de hoge verzadiging die het oplevert. In tegenstelling tot calorie- of vetarme diëten, is het carnivoor dieet hoog in verzadiging. Geen honger hebben is een fijn gevoel. Pluspunt dus!
9. Geen tot weinig bewerkte voedingsmiddelen
Als er één ding meerdere keren overduidelijk bewezen is door de wetenschap dan is dit het wel: Ultra bewerkt voedsel maakt ons ziek. Of je nu vegan, vegetarisch of carnivoor bent, het is in elk type dieet het belangrijkst om zo dicht mogelijk bij de natuur te blijven. Het carnivoor dieet vermijd (ultra)bewerkt voedsel en dit maakt het voor velen een betere keuze dan ze gewend zijn qua voeding.
De nadelen van het carnivoor dieet (risico's)
1. Nutriëntentekorten
Een van de grootste zorgen bij een strikt carnivoor dieet is het risico op tekorten aan essentiële voedingsstoffen, zoals vezels, vitamines (zoals vitamine C) en mineralen. Deze tekorten kunnen leiden tot verschillende gezondheidsproblemen op de lange termijn. Maar! Er zijn ook verschillende bronnen die het tegendeel proberen te bewijzen. Door het onderuit halen van claims over de noodzakelijkheid van vezels en vitamine C in het dieet.
2. Verstoring van darmflora
Het ontbreken van vezels en de overmatige consumptie van vlees verandert logischerwijs de samenstelling van de darmflora. Inmiddels zijn we ver genoeg om te weten dat de darmflora zeer bepalend is voor de gehele gezondheid. De lange termijn effecten van een veranderde darmflora door het carnivoor dieet op de algemene gezondheid van mensen is (nog) niet voldoende veilig ondervonden.
3. Mogelijk negatieve effecten op de gezondheid
Hoewel er geen direct causaal verband is aangetoond tussen een carnivoor dieet en gezondheidsproblemen, wijzen sommige epidemiologische onderzoeken op mogelijke negatieve effecten van een hoge vleesinname, zoals een verhoogd risico op hart- en vaatziekten en bepaalde vormen van kanker.
4. Gebrek aan variatie
Een eenzijdig carnivoor dieet mist de diversiteit aan voedingsmiddelen die nodig zijn voor een optimale gezondheid. Het kan moeilijk zijn om alle noodzakelijke voedingsstoffen binnen te krijgen als het dieet beperkt blijft tot slechts enkele voedingsmiddelen. Dit risico ligt vooral op de loer bij mensen die niet voldoende kennis hebben van het carnivoor dieet. Een breed scala aan dierlijke voedingsmiddelen is nodig om het optimale uit het dieet te halen.
5. Aanpassingsvermogen
Het carnivoor dieet staat ver af van het traditionele eetpatroon en kan daarom moeilijk vol te houden zijn op de lange termijn. Het vergt vaak aanzienlijke aanpassingen en kan sociaal en cultureel uitdagend zijn.
Conclusie
Het Carnivoor Dieet is een hype, maar het is zeer persoonsafhankelijk of het vooral voor- of nadelen zal hebben voor jouw gezondheid. Neem contact op voor persoonlijk advies en meer informatie.
Bronnen
Gewichtsverlies en metabole gezondheid:
Bron: Hu, T., & Bazzano, L. A. (2014). The low-carbohydrate diet and cardiovascular risk factors: Evidence from epidemiologic studies. Nutrition, Metabolism and Cardiovascular Diseases, 24(4), 337-343. doi:10.1016/j.numecd.2013.12.008.
Mentale gezondheid en neurologische aandoeningen:
Bron: Zinn, C., Viall, S., Stanborough, J., & Harris, N. (2017). Ketogenic diet benefits and hypogenesis. Frontiers in Nutrition, 4, 49. doi:10.3389/fnut.2017.00049.
Nutrientendiversiteit en tekorten:
Bron: Corsetti, M., & Bellini, M. (2019). Fiber and prebiotics: Mechanisms and health benefits. Nutrients, 11(10), 2083. doi:10.3390/nu11102083.
Darmgezondheid:
Bron: Sonnenburg, E. D., & Sonnenburg, J. L. (2019). The ancestral diet and the microbiome. Gut Microbes, 10(2), 181-186. doi:10.1080/19490976.2018.1446503.
Hart- en vaatziekten:
Bron: Micha, R., Peñalvo, J. L., Cudhea, F., Imamura, F., Rehm, C. D., & Mozaffarian, D. (2017). Association between dietary factors and mortality from heart disease, stroke, and type 2 diabetes in the United States. Circulation, 135(25), e1-e11. doi:10.1161/CIRCULATIONAHA.115.018932.
Spieropbouw en fysieke prestaties:
Bron: Antonio, J., Ellerbroek, A., Silver, T., Vargas, L., & Peacock, C. (2016). The effects of a high protein diet on indices of health and body composition – A crossover trial in resistance-trained men. Journal of the International Society of Sports Nutrition, 13, 3. doi:10.1186/s12970-016-0114-2.